✍️ Bu rehberi hazırlayan: Uzm. Dt. Aykut Gürel — Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Uzmanı Periodontal cerrahi (kemik grefti, sinüs lifting, diş eti grefti) ve peri-implantitis yönetimi alanında 10+ yıl klinik deneyim. Kompleks vakalarda periodontolojist ile multidisipliner çalışma. Güncelleme: 4 Mayıs 2026
Periodontoloji Ne Demek? — 60 Saniyede Cevap
- Periodontoloji = Diş etini, kemiği ve dişi tutan tüm dokuları inceleyen uzmanlık dalı
- Periodontolog = Periodontoloji alanında 3-4 yıllık ek uzmanlık eğitimi almış diş hekimi (Türkiye'de doktora veya uzmanlık)
- Diş eti hastalığı = Periodontolojinin %80 vakası
- Erken tanı = Diş kaybını önlemek için kritik (periodontitis Türkiye'de yetişkinlerde diş kaybının 1 numaralı sebebi)
- Tedavi spektrumu = Profesyonel diş taşı temizliğinden cerrahi greft uygulamalarına kadar geniş
💡 Önemli: Periodontoloji yalnızca diş eti tedavisi değildir; implant çevresi dokuların korunması (peri-implant bakım), diş eti estetiği (gummy smile, pembe estetik) ve diabetes/kardiyovasküler hastalıklarla ilişkili sistemik bağlantı alanlarını da kapsar.
Periodontolog ile Diş Hekimi Arasındaki Fark
| Konu | Genel Diş Hekimi | Periodontolog |
|---|---|---|
| Eğitim | 5 yıl diş hekimliği fakültesi | 5 yıl + 3-4 yıl periodontoloji uzmanlığı |
| Yetkinlik | Temel diş eti tedavisi, diş taşı temizliği | İleri cerrahi, greft, kemik rejenerasyonu |
| Tedavi alanı | Gingivitis, basit küretaj | Periodontitis, peri-implantitis, mukogingival cerrahi |
| Cerrahi yaklaşım | Sınırlı | Flep cerrahi, kemik grefti, dişeti grefti, lazer |
Klinik pratiğinde rutin diş eti bakımı genel diş hekimi tarafından yapılır; kemik kaybı + cerrahi gereken vakalar periodontolog veya çene cerrahına yönlendirilir.
Periodontolojinin Kapsamı
1. Diş Eti Hastalıkları (Gingivitis & Periodontitis)
Gingivitis — diş eti iltihabının erken evresidir. Diş eti iltihabı tedavisi ile tam geri dönüşümlüdür. Belirtiler: kırmızı, şişkin diş eti + fırçalamada kanama.
Periodontitis — gingivitisin tedavi edilmediğinde ilerlemiş halidir. Diş eti + alveol kemik birlikte erir. Geri dönüşümlü değil; mevcut kayıp duraklatılır, yeni kayıp önlenir. Detay: Kemik erimesi tedavisi.
2. Periodontal Cerrahi
Cerrahi gereken durumlar:
- Periodontal cep (5+ mm derinlikte) — flep cerrahi ile temizlik
- Kemik defekti — kemik grefti ile yeniden inşa
- Diş eti çekilmesi — konnektif doku grefti ile örtme
- Frenektomi — yüksek frenulum kesimi
3. Peri-implantitis (İmplant Çevresi Enfeksiyon)
Diş implantını çevreleyen dokuların iltihaplanması. Tedavi edilmezse implant kaybına yol açar. Risk faktörleri: sigara, kötü oral hijyen, kontrolsüz diabetes. Detay: İmplant komplikasyonları.
4. Mukogingival Cerrahi (Diş Eti Estetiği)
- Gummy smile düzeltimi — diş eti uzunluğu ayarlanması
- Crown lengthening — kron uzatma cerrahisi (kısa görünen dişler için)
- Diş eti grefti — çekilmiş diş etinin örtülmesi
- Pembe estetik — implant veya tedaviler sonrası diş eti konturlama
- Detay: Diş eti estetiği
5. Lazer Periodontoloji (Lazer Periodontal Tedavi)
Diyot veya Er:YAG lazer ile bakteri eliminasyonu, küretaj asistansı ve rejeneratif tedavi. Geleneksel cerrahiye göre daha az ağrı + hızlı iyileşme sağlar. Tüm vakalarda uygun değildir; periodontolog karar verir.
6. Profesyonel Diş Taşı Temizliği (Detertraj + Polisaj)
Periodontolojinin temeli: 6 ayda bir profesyonel temizlik. Detay: Diş taşı temizliği.
Periodontal Hastalık Evreleri (4 Aşama)
| Evre | Tanım | Cep Derinliği | Kemik Kaybı | Tedavi |
|---|---|---|---|---|
| 1. Gingivitis | Diş eti iltihabı, geri dönüşümlü | <3 mm | Yok | Profesyonel temizlik + ev hijyeni |
| 2. Hafif Periodontitis | İltihap kemiğe yayılmış | 3-4 mm | <%15 | Detaylı küretaj (SRP) |
| 3. Orta Periodontitis | Belirgin kemik kaybı | 5-6 mm | %15-30 | SRP + flep cerrahi |
| 4. İleri Periodontitis | Diş kaybı riski yüksek | 7+ mm | >%30 | Cerrahi + greft + mobilite stabilizasyonu |
SRP = Scaling and Root Planing (cerrahi olmayan derin temizlik)
Sağlıklı vs Hastalıklı Diş Eti (Karşılaştırma)
| Kriter | Sağlıklı | Gingivitis | Periodontitis |
|---|---|---|---|
| Renk | Pembe (mercan) | Kırmızı / koyu pembe | Mor-kırmızı |
| Şekil | Sıkı, sivri papil | Yumuşak, ödemli | Kırılgan, geri çekilmiş |
| Kanama (fırçalamada) | Yok | Var | Var, spontan da olabilir |
| Cep derinliği | 1-3 mm | 3-4 mm | 5+ mm |
| Kemik kaybı | Yok | Yok | Var |
| Hassasiyet | Yok | Hafif | Belirgin (sıcak/soğuk) |
| Diş hareketi | Yok | Yok | Var (geç evre) |
| Geri dönüşüm | — | Tam | Sınırlı |
Periodontoloji Tedavi Aşamaları
1. Detaylı Muayene + Periodontal Sondaj
- Cep derinliği ölçümü (6 nokta/diş)
- Kanama indeksi
- Diş hareketi testi
- Plak indeksi
- Panoramik röntgen + gerekirse 3D dental tomografi
2. Cerrahi Olmayan Tedavi (Faz 1)
- Profesyonel diş taşı temizliği
- SRP (Scaling & Root Planing) — cep derinliği 4 mm+ vakalarda
- Ev hijyen eğitimi (interdental fırça, diş ipi, ağız gargarası)
- 4-6 hafta sonra reevaluation
3. Cerrahi Tedavi (Faz 2 — Faz 1 yetersizse)
- Flep cerrahi — derin cep temizleme
- Kemik grefti — kemik defekti rejenerasyonu
- Membran (GTR — Yönlendirilmiş Doku Rejenerasyonu)
- Diş eti grefti — recession kapatma
4. İdame Tedavisi (Faz 3)
- 3-6 ayda bir profesyonel kontrol
- Periodontal cep recall ölçümü
- Plak revizyonu
- Sigarayı bırakma desteği
💡 İdame fazı Faz 1 ve 2 kadar kritiktir. Tedavi sonrası takipsiz hastalarda 5 yıl içinde rekürrens %60-70'e ulaşır (Cochrane 2017 meta-analizi).
Periodontoloji Tedavi Fiyatları 2026
| Tedavi | Açıklama | 2026 Fiyat (Maltepe) |
|---|---|---|
| Diş taşı temizliği (detertraj) | Standart 30-45 dk seans | 1.500 – 3.000 ₺ |
| Detaylı küretaj (SRP) | Diş başı, derin temizlik | 500 – 1.500 ₺ |
| Lazer küretaj | Diyot lazer destekli | 800 – 2.000 ₺ |
| Flep cerrahi | Bölge başı (kadran) | 5.000 – 12.000 ₺ |
| Kemik grefti | Bölge başı + materyal | 8.000 – 25.000 ₺ |
| Diş eti grefti | Diş başı (mukogingival) | 6.000 – 15.000 ₺ |
| Crown lengthening | Diş başı | 4.000 – 8.000 ₺ |
| Frenektomi (lazer) | Tek seans | 2.500 – 5.000 ₺ |
| Peri-implantitis tedavisi | İmplant başı | 5.000 – 18.000 ₺ |
| Yıl-yıl periodontal kontrol | 6 aylık recall | 1.500 – 3.000 ₺ |
💡 SGK karşılıyor mu? Diş taşı temizliği SGK kapsamında yılda 1 kez karşılanır. Cerrahi periodontoloji SGK kapsamı dışındadır. Detay: SGK diş tedavileri kapsamı.
Periodontoloji vs Endodonti vs Çene Cerrahisi
| Uzmanlık | Hangi dokular? | Tipik tedaviler |
|---|---|---|
| Periodontoloji | Diş eti + alveol kemik + periodontal ligament | SRP, flep cerrahi, kemik/dişeti grefti, peri-implantitis |
| Endodonti | Diş pulpası + kök ucu | Kanal tedavisi, retreatment, apikal rezeksiyon |
| Çene Cerrahisi | Çene kemikleri + TME + sinüs | Gömülü diş çekimi, implant, kist eksizyonu, ortognatik cerrahi |
Üç uzmanlık birbirini destekler. Örneğin kombine endodontik-periodontal lezyon: pulpa enfeksiyonu + periodontal cep birlikte → endodontist + periodontolog koordineli çalışır.
Periodontoloji ile İlgili Risk Faktörleri
Periodontal hastalık riskini artıran faktörler:
- Sigara — periodontitis riski 3-7x artar (CDC verisi)
- Diabetes — kontrolsüz diabette periodontitis 2-3x sık görülür
- Genetik — agresif periodontitis ailesel yatkınlık var
- Hormonal değişimler — gebelik, menopoz, ergenlik
- Stres — bağışıklık ve oral hijyene dolaylı etki
- İlaçlar — fenitoin, siklosporin, amlodipin → diş eti büyümesi
- Kötü oral hijyen — plak birikimi
- Bruksizm + diş sıkma — dolaylı periodontal stres
Akademik Kaynaklar
Bu rehberdeki tıbbi bilgiler aşağıdaki bağımsız akademik kaynaklara dayanmaktadır:
-
Tonetti MS, Greenwell H, Kornman KS. Staging and grading of periodontitis: Framework and proposal of a new classification and case definition. Journal of Periodontology, 2018. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29926951/
-
Kassebaum NJ, Bernabé E, Dahiya M, et al. Global burden of severe periodontitis in 1990-2010: a systematic review and meta-regression. Journal of Dental Research, 2014. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25261053/
-
Sanz M, Marco Del Castillo A, Jepsen S, et al. Periodontitis and cardiovascular diseases: Consensus report. Journal of Clinical Periodontology, 2020. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32011025/
-
Berglundh T, Armitage G, Araujo MG, et al. Peri-implant diseases and conditions: Consensus report of workgroup 4 of the 2017 World Workshop. Journal of Clinical Periodontology, 2018. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29926494/
-
Worthington HV, MacDonald L, Poklepovic Pericic T, et al. Home use of interdental cleaning devices, in addition to toothbrushing, for preventing and controlling periodontal diseases. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2019. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30994183/
Periodontoloji muayenesi ve kişiselleştirilmiş tedavi planı için Maltepe Derya Diş Kliniği'ne başvurun. İletişime geçin veya WhatsApp üzerinden randevu oluşturun.
Son güncelleme: 4 Mayıs 2026 — Tıbbi inceleme: Uzm. Dt. Aykut Gürel.
İlgili Tedavi Sayfaları
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Ağız ve diş sağlığınıza ilişkin kararlar için bir uzman hekime başvurmanız önerilir.
