Dolgu Türleri Karşılaştırma Tablosu
| Özellik | Kompozit | Porselen İnlay/Onlay | Amalgam | Cam İyonomer |
|---|---|---|---|---|
| Renk | Diş rengi | Diş rengi | Gümüş/koyu | Yarı saydam |
| Dayanıklılık | İyi (5-10 yıl) | Çok iyi (10-15 yıl) | Çok iyi (10-15 yıl) | Orta (3-5 yıl) |
| Estetik | ⭐⭐⭐⭐ | ⭐⭐⭐⭐⭐ | ⭐ | ⭐⭐ |
| Ön dişler | ✅ İdeal | ✅ İyi | ❌ Estetik değil | ⚠️ Geçici |
| Arka dişler | ✅ İyi | ✅ İdeal | ✅ Dayanıklı | ⚠️ Sınırlı |
| Florür salınımı | ❌ | ❌ | ❌ | ✅ Evet |
| Seans | Tek seans | 2 seans (lab) | Tek seans | Tek seans |
| Fiyat | Orta | Yüksek | Düşük | Düşük |
1. Kompozit Dolgu (Beyaz Dolgu)
En yaygın kullanılan modern dolgu malzemesidir. Reçine bazlı bir macun diş renginde uygulanır ve LED ışık ile sertleştirilir.
Avantajları:
- Diş renginde, doğal görünüm
- Tek seansta tamamlanır
- Dişe kimyasal bağlanır (daha az diş dokusu kesilir)
- Onarılabilir
Dezavantajları:
- Zamanla renk değiştirebilir (çay, kahve, sigara)
- Çok büyük çürüklerde dayanıklılığı sınırlı
- Arka dişlerde çiğneme kuvvetine karşı ömrü amalgamdan kısa olabilir
Ne zaman tercih edilmeli: Ön ve arka dişlerde küçük-orta çürüklerde birinci tercih.
2. Porselen İnlay / Onlay
Laboratuvarda kişiye özel üretilen seramik restorasyonlardır. Büyük çürüklerde kaplama yerine tercih edilir.
İnlay: Dişin çiğneme yüzeyindeki çukura oturur Onlay: Dişin tüpeciklerini de kaplar (kısmi kaplama)
Avantajları:
- Mükemmel estetik ve renk uyumu
- Çok dayanıklı (10-15 yıl)
- Renk değiştirmez
- Büyük çürüklerde kompozitten üstün
Dezavantajları:
- 2 seans gerektirir (ölçü + yapıştırma)
- Fiyatı yüksek
- Onarımı zor
Ne zaman tercih edilmeli: Arka dişlerde büyük çürüklerde, kaplama yerine daha koruyucu bir alternatif olarak.
3. Amalgam Dolgu (Gümüş Dolgu)
Cıva, gümüş, kalay ve bakır alaşımından yapılan geleneksel dolgu malzemesidir.
Avantajları:
- Çok dayanıklı, uzun ömürlü
- En ekonomik seçenek
- Nemli ortamda uygulanabilir
Dezavantajları:
- Gümüş-siyah renk (estetik değil)
- Cıva içeriği nedeniyle tartışmalı (WHO güvenli kabul eder ama bazı ülkelerde kısıtlanmıştır)
- Daha fazla diş dokusu kesilmesi gerekir
- Zamanla dişte çatlak riski
Ne zaman tercih edilmeli: Günümüzde kullanımı azalmıştır. Bütçe kısıtlıysa ve estetik önemli değilse arka dişlerde tercih edilebilir.
4. Cam İyonomer Dolgu
Florür salınımı yapan, genellikle çocuk dişlerinde ve kök yüzeyi çürüklerinde tercih edilen malzemedir.
Avantajları:
- Florür salarak çevredeki dişi korur
- Dişe kimyasal bağlanır
- Biyouyumlu
Dezavantajları:
- Dayanıklılığı düşük (3-5 yıl)
- Çiğneme kuvvetine direnci az
- Estetik olarak kompozitten zayıf
Ne zaman tercih edilmeli: Çocuklarda süt dişlerinde, kök çürüklerinde ve kanal tedavisi sonrası geçici dolgu olarak.
Dolgu Seçimini Etkileyen Faktörler
| Faktör | Etkisi |
|---|---|
| Dişin konumu | Ön diş → estetik öncelik (kompozit), arka diş → dayanıklılık |
| Çürüğün büyüklüğü | Küçük → kompozit, büyük → inlay/onlay veya kaplama |
| Bütçe | Sınırlı → kompozit, yatırım → porselen inlay |
| Estetik beklenti | Yüksek → kompozit veya porselen |
| Hasta yaşı | Çocuk → cam iyonomer, yetişkin → kompozit/porselen |
Dolgu Ne Kadar Dayanır?
Dolgunun ömrü malzemeye, dişin konumuna ve ağız bakımınıza bağlıdır:
- Kompozit: 5-10 yıl
- Porselen inlay/onlay: 10-15 yıl
- Amalgam: 10-15 yıl
- Cam iyonomer: 3-5 yıl
Düzenli diş fırçalama, diş ipi kullanımı ve 6 ayda bir kontrol dolgunun ömrünü uzatır.
İlgili Tedavi Sayfaları
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Ağız ve diş sağlığınıza ilişkin kararlar için bir uzman hekime başvurmanız önerilir.
